Kościół p.w. Bożego Ciała

Wśród kościołów krakowskich, Kościół Bożego Ciała na Kazimierzu wyróżnia się wielkością, znaczeniem i architekturą, a cały zespół budynków opactwa Bożego Ciała Kanoników Regularnych Laterańskich jest jednym z najcenniejszych zabytków kultury średniowiecznej w Europie środkowej.

Budowę rozpoczęto około roku 1342 i kontynuowano przez kilka lat, wynosząc mury prezbiterium na wysokość ponad 10 metrów. Po tym czasie nastąpiła przerwa w budowie, którą wznowiono pod koniec lat 60-tych XIV wieku - zmieniono wtedy też koncepcję wyglądu świątyni: pierwotnie planowany korpus halowy (wszystkie nawy równej wysokości), zastąpiono bazylikowym. kościół oddano do użytku sakralnego w latach osiemdziesiątych XIV wieku, a ściślej mówiąc po konsekracji trzech ołtarzy w 1387 roku. Kościół miał także chór przy ścianie północnej, na który prowadziły kręte, kamienne schody. 
      Opiekę nad kościołem król Władysław Jagiełło powierzył kanonikom regularnym laterańskim, sprowadzonym do Krakowa z Kłodzka. W roku 1410 rozpoczęła się też budowa klasztoru kanoników. W roku 1500 wybudowano szczyt fasady. Dzwonnica natomiast stanęła w latach 1566 – 1585.Dnia 9 grudnia 1594 roku w kościele miał miejsce pożar. W jego wyniku spłonął dach oraz zniszczone zostały organy.
      Ostateczny, charakterystyczny wygląd świątynia zyskała w pierwszej połowie XVII w., kiedy to wieżę kościelną przykryto pięknym manierystycznym hełmem. Gotycką trójnawową budowlę, zakończoną długim prezbiterium, otacza zespół zabytkowych budowli klasztornych. Przy wejściu od strony południowej zwracają uwagę niewielkie nisze. Były to miejsca w których osadzano rozmaitych przestępców, wystawiając ich na widok publiczny. Praktyka ta stanowiła jeden z elementów systemu karnego średniowiecza.  
      W 1772 wybudowany został chór, na który 100 lat później przeniesiono z prezbiterium organy.
      Od początku istnienia zakonu utrzymywał on stałą liczbę 20 braci. Z reguły tej zrezygnowano na początku XX wieku, co wiązało się z koniecznością dobudowania w latach 1929 – 1930 nowych cel dla zakonników.
      W 1989 roku wymieniono w bazylice dach oraz przeprowadzono prace konserwatorskie murów zewnętrznych.

Madonna
z Jabłuszkiem

Obraz od 1653 roku stanowi ozdobę ołtarza kaplicy Zwiastowania NMP. Madonna w prawej uniesionej ku górze ręce trzyma czerwone jabłko, od średniowiecza symbol grzechu pierworodnego. Obraz cieszy się nadzwyczajnym uznaniem wiernych i jest opisywany jako „klejnot najdroższy", „skarb przedziwny", „osobliwe dzieło Bożej i ludzkiej ręki", „obraz cudowny" lub „obraz łaskawy". W zeszłym roku została udekorowana złotymi koronami.

Bł. Stanisław Kaźmierczyk

Kościół p.w. B. Ciała jest ośrodkiem kultu bł. Stanisława Kaźmierczyka, kanonika z miejscowego klasztoru. Żył w latach 1443-1489, a w zakonie pełnił funkcję kaznodziei. Jak przekazują podania umarł w postawie klęczącej. w klasztorze na Kazimierzu. Jan Olbracht przypisywał swe zwycięstwa nad Tatarami w 1487 r. błogosławieństwu Stanisława Kaźmierczyka przed wyruszeniem na wojnę.

Prezbiterium

'

Wnętrze świątyni wywiera niezapomniane wrażenie na każdym, kto wstąpi do środka.
Ołtarz główny, autorstwa Tomasza Dolabelli, datowany jest na XVII wiek. W swojej dolnej części przedstawia narodzenie Jezusa, zaś w górnej części zdjęcie z krzyża. W szczycie ołtarza umieszczona jest figura Jana Chrzciciela. W prezbiterium znajdują się ciekawe, uznawane za najpiękniejsze w Krakowie, stalle z 1629 r.

Organy

Organy w Bazylice Bożego Ciała są największym instrumentem w Krakowie. Organy główne o 63 głosach, zostały wykonane w latach 1958-1963 oparte są na tregarach, znajdują się na barokowym chórze muzycznym, wspartym na sześciu kolumnach. Bardzo duży miech umieszczono w wieży obok Bazyliki. Do tej pory nie zostały w pełni ukończone i trwają starania o pełną finalizację zaplanowanej budowy. Organy boczne znajdujące się w Prezbiterium mają 21 głosów i obecnie są po kapitalnej renowacji.

Styl barokowy

Kościół jest połączeniem surowej gotyckiej architektury z barokowym przepychem rzeźbiarskim. Przy jednym z filarów nawy głównej znajduje się m.in. przepiękna późnobarokowa ambona o kształcie łodzi, unoszonej na falach, podtrzymywanej przez dwie syreny i delfiny.

Ciekawostki i legendy

Legenda mówi, że pewnego razu kilku złodziei ukradło z kolegiaty Wszystkich Świętych w Krakowie puszkę z Najświętszym Sakramentem . Gdy okazało się, że puszka nie jest cała złota, a jedynie pozłacana, rabusie wrzucili bezwartościowy dla nich łup do stawu w podkrakowskiej wsi Bawół, która graniczyła z Kazimierzem. a na tym miejscu, z fundacji króla Kazimierza Wielkiego, rozpoczęto budowę wielkiej świątyni.